Pandit Nitin Jagbandhan: Phagwa in Suriname ontaard

Zaterdag 23 maart 2019 – Er is binnen de grootste Hindoe-organisatie Sanatan Dharm gesproken over demoralisatie van de Holi viering in Suriname. Het gaat dan om de handelingen en opvattingen van de totale samenleving over het fatsoenlijk vieren van dit religieus feest.
Op 21 maart 2019 werd het Holi feest in Suriname gevierd door alle bevolkingsgroepen. Holi Phagwa is verheven tot nationale feestdag. In een lezing die Pandit Nitin Jagbandhan hield in het kader van dit festijn, benadrukt hij dat het feest niet meer is volgens de Veda’s. De lezing had als titel: Holi viering in Suriname anno 2019 in relatie tot de Hindu filosofie.

Demoralisatie
Als conclusie tot de demoralisatie van de Holi viering zijn de volgende oorzaken genoemd. Naast het feit dat de viering totaal ontaard is, is er veel onwetendheid over het feest en dat kan liggen aan voorlichting of een tekortkoming van een hindoe gezin die de kinderen niet met de juiste waarden en normen alsook plichten heeft opgevoed. De viering van Holi gaat nu gepaard met veel muziek, alcohol, en het nuttigen van vlees. Er is een grote westerse beïnvloeding. Op Trinidad & Tobago en in Guyana is de viering vergeleken met Suriname nog op de tradionele manier. Op de scholen wordt zelfs vóór de Holika verbranding het feest gevierd, zegt de pandit. ‘Het hoort niet zo.’ In het verleden heeft de Sanatan Dharm geprobeerd deze demoralisatie tegen te gaan; met weinig succes.

Brief voor president
De reden voor deze lezing is ook geweest dat het Phagwa feest in Suriname een grote toeristische attractie is geworden. Op het Onafhankelijkheidsplein en Boulevard werden grote podiums neergezet en buitenlandse artiesten werden gehaald voor één van de grootste festivals in Suriname. Er zijn ook gasten uit India, Trinidad & Tobago, Guyana en Nederland voor de eerste keer afgereisd om het mee te maken in Suriname. Tijdens de lezing heeft de pandit een conceptbrief voorgelezen aan de zaal waarbij hij de president aandacht vraagt bij de vergunningverstrekking. Dit is volgens pandit Jagbandhan een gefaseerde aanpak voor een oplossing. Hij citeert: ‘dat het van eminent belang is dat bij de viering van het Holi feest, de betekenis en context niet uit het oog worden verloren en dat geen vergunningen worden verstrekt die niet stroken met de geschriften. De organisatie keurt het met klem af dat er ook buitensporigheid plaatsvindt.’ Met dit gezegd te hebben kreeg de pandit van het publiek een daverend applaus.

Geschiedenis Holi
Het Holi Phagwa feest is een lente feest en wordt gevierd in de maand Phagun. Een avond ervoor vindt de Holika verbranding plaatst. En de volgende dag telt de nieuwe hindoe maand. ‘Elke hindoemaand begint een dag na de volle maan van de maand daarvoor.’ Om de Holi maand in te luiden wordt de risinus- of castorolie plant geplant. Het staat symbool voor Prahalad. In het kort gaat het verhaal over een koning die geprezen moest worden als god. Wie dat niet deed, werd gedood. Zijn zoon Prahalad wilde hem niet eren. Uit boosheid bedacht de vader een plan om hem te doden. De zus van de koning, Holika hoorde over de ongehoorzaamheid en bedacht een listig plan om zichzelf en de zoon te offeren. De zoon aanbad de hindoe god Vishnu. Zij zou samen met hem op de offerande staan, maar als list draagt zij zelf een onbrandbaar kleed. De brandstapel werd op het volksplein in brand gestoken. Holika was verbrand, haar gave had niet gewerkt. Koning Hiranyakashipu werd gedood en zijn godvrezende zoon Prahalad bleef in leven. Deze bezinningsdag, holikadahan, wordt door de hindoes jaarlijks herdacht. Ze vieren dan de overwinning van het goede op het kwade, van het recht op het onrecht.

In de Manusmriti, het stamschrift van het hindoeïsme, staan de tien (10) geboden; standvastigheid, vergevingsgezindheid, beheersing van de wil, niet stelen, beheersing van de zintuigen, reinheid, opdoen van kennis, opdoen van wijsheid, geen boosheid en op basis van waarheid denken, spreken en handelen. ‘Het is de bedoeling van Holi dat we teruggaan naar deze waarden en overdenken in hoeverre deze waarden in het leven worden toegepast. En als dat niet zo is, dan is Holi een mooi moment om er weer invulling aan te geven, aldus pandit Nitin Jagbandhan. Hij hoopt dat met deze lezing studenten van de Anton de Kom Universiteit verder onderzoek zullen doen op de Holi viering in Suriname.-.

-Verslag: XAVIERA L. ARNHEM, 
 Foto’s: Irvin Ngariman-