De spanningen tussen de Verenigde Staten en Iran zijn opnieuw opgelopen na een ultimatum van president Donald Trump. Hij dreigde zaterdag Iraanse energiecentrales te “vernietigen” als Iran de Straat van Hormuz niet binnen 48 uur volledig openstelt: “If Iran doesn’t FULLY OPEN, WITHOUT THREAT, the Strait of Hormuz, within 48 HOURS from this exact point in time, the United States of America will hit and obliterate their various POWER PLANTS,
STARTING WITH THE BIGGEST ONE FIRST!” schreef Trump op sociale media, waarmee hij een scherpe escalatie van de oorlog aankondigde.
De zeestraat is van cruciaal belang voor de wereldwijde energievoorziening, aangezien ongeveer een vijfde van de olie- en gasexport erdoorheen gaat. De dreiging volgt op verstoringen die al hebben geleid tot stijgende energieprijzen.
Iran voerde intussen nieuwe aanvallen uit, waaronder het afvuren van langeafstandsraketten op de Amerikaans-Britse basis Diego Garcia in de Indische Oceaan. Volgens Israël was dit de eerste keer dat Iran dergelijke raketten inzet in deze oorlog.
Daarnaast werden raketten afgevuurd op steden in het zuiden van Israël, waarbij tientallen gewonden vielen. Premier Benjamin Netanyahu sprak van een “zeer moeilijke” situatie en benadrukte dat Israël zijn aanvallen zal voortzetten.
Van Iraanse zijde werd fel gereageerd op de dreiging van Trump. Een woordvoerder van het Iraanse leger waarschuwde dat energie-infrastructuur die verbonden is met de VS en Israël in de regio doelwit zal worden als Iran zelf wordt aangevallen. Daarbij zouden ook ontziltingsinstallaties en IT-systemen niet worden ontzien.
Ook Ali Larijani waarschuwde dat een aanval op het Iraanse elektriciteitsnet grote gevolgen kan hebben voor de regio, met mogelijke grootschalige stroomuitval.
Sinds het begin van het conflict zijn volgens schattingen meer dan 2.000 mensen omgekomen. De situatie zorgt wereldwijd voor zorgen over een energiecrisis. In Europa zijn de gasprijzen recent met tientallen procenten gestegen door de onzekerheid rond de Straat van Hormuz.
De G7-landen hebben opgeroepen tot bescherming van de mondiale energievoorziening en veilige scheepvaartroutes. In een gezamenlijke verklaring spraken zij hun steun uit aan regionale partners en veroordeelden zij de aanvallen van Iran.
Analisten waarschuwen dat Trump de controle over het conflict dreigt te verliezen. De oorlog veroorzaakt inflatie, economische schade en politieke druk voor hem in aanloop naar de Amerikaanse tussentijdse verkiezingen. Terwijl hij vasthoudt aan zijn harde lijn, groeit binnen en buiten de VS de roep om een duidelijkere strategie en een mogelijke afbouw van het conflict.
De Iraanse nucleaire faciliteit in Natanz werd recent getroffen door een aanval, waarbij geen radioactieve lekkage werd vastgesteld. Ook werden andere strategische doelen in Iran en de regio geraakt. Het geweld breidt zich uit naar buurlanden, wat de risico’s op een bredere regionale oorlog vergroot.
-Reuters-