In de Siberische wildernis hebben Russische wetenschappers een opmerkelijke vondst gedaan die het verhaal vertelt van een dappere Neanderthaler.

De vondst, die bijna 60.000 jaar oud is, onthult dat de Neanderthaler iets heel bijzonders moet hebben meegemaakt – dat waarschijnlijk heel pijnlijk was.

Petje af voor Neanderthaler

Het gaat om een kies met een gat in het midden gevonden in de Tsjagyrkagrot in het zuiden van Siberië in Rusland – een belangrijke archeologische vindplaats waar in de loop der jaren veel Neanderthalervondsten zijn gedaan.

Volgens de onderzoekers achter de vondst is dit het vroegst bekende voorbeeld vroegst bekende voorbeeld van een gebitsbehandeling, is de tand vermoedelijk ongeveer 59.000 jaar oud en is het gat gemaakt met een langwerpig stenen werktuig.

Dit is de eerste keer dat er bewijs is gevonden van het boren in tanden bij andere soorten dan Homo sapiens. En dankzij de Neanderthalers is het verhaal over ’s werelds eerste gebitsbehandeling opeens zo’n 40.000 jaar ouder.

Microscopische röntgenfoto’s suggereren dat de patiënt ernstig tandbederf heeft gehad. Waarschijnlijk heeft de procedure de pijn kortstondig verlicht. Dat zegt John Durham, hoogleraar orofaciale pijn – pijn in kaak, mond en gezicht – aan de Newcastle University in Engeland.

Vondst benadrukt superieure vaardigheden van Neanderthalers

Kseniya Kolobova is onderzoeker aan het instituut voor archeologie en etnografie van de Siberische afdeling van de Russische academie van wetenschappen. Volgens haar benadrukt de vondst van de tand dat de Neanderthalers ‘een verfijnde menselijke populatie waren met complexe cognitieve en culturele vaardigheden’.

De vondst voegt een geheel nieuwe dimensie – invasieve medische behandeling – toe aan de steeds langer wordende lijst van geavanceerd Neanderthalergedrag, ’zegt ze in een persbericht. Twee  belangrijke DNA-analyses onthullen dat onze stamboom op een heel andere plaats en in een heel andere tijd is geplant dan eerder werd gedacht.

Archeoloog Lydia Zotkina van de Russische academie van wetenschappen, die ook betrokken was bij het onderzoek, wijst op de wilskracht van de Neanderthaler.

‘Hij moet hebben begrepen dat de pijn van de ingreep weliswaar groter was dan de pijn van de ontsteking, maar slechts tijdelijk was en moest worden verdragen,’ zegt ze in het persbericht. ‘Nu denk ik elke keer aan hem als ik naar de tandarts ga.’

De studie is gepubliceerd in het wetenschappelijke tijdschrift Plus One.

-Wetenschap in beeld-